Một chữ tiếng Việt cắn đôi không biết
Nhờ sự vào cuộc trợ giúp của chính quyền. Mới giải phóng đã có cái chi đâu. Hồi mình mới sang Việt Nam. Sự ra đi không hẹn ngày về của Chăn Thon là một cú sốc lớn đối với đại gia đình ấy. Bây giờ. Nhớ người nhà da diết. Việt lâm vào bế tắc. Thế rồi. Theo xe ô tô ngược về huyện Kỳ Anh.
Cô vẫn không thể quên được cảnh ngộ của giang sơn mình lúc đó: “giang sơn hồi đó khó khăn lắm. Không còn cảm giác hăm hở. Đứa con “mất tích” trở về Khi chiến tranh vẫn còn sốt dẻo ở các vùng biên giới thì việc một cô gái người Campuchia xuất hiện ở xã nghèo Kỳ Thịnh quả là một điều kỳ lạ và đáng để đặt ra một dấu hỏi.
Đến trạm làm đường Cầu Tàu Ngựa ở xã Kỳ Tân. Vẫn “chỉ đường vạch lối” cho Chăn Thon rất giãi bày ra một tờ giấy bằng tiếng Campuchia.
Lính Việt Nam còn đóng quân đến năm 1987. Bác mẹ đi tìm khắp nơi. Suốt gần 5 năm mặt trận của Việt (từ năm 1983- 1987). Nhung nhớ của ái tình tuổi trẻ nữa. Ấy là nỗi đau của một người con không được ngay chăm chút cha mẹ lúc về già. Nỗi đau xa vắng. Hà Tĩnh. 2 gái. Gần ba chục năm gắn bó với Việt Nam.
Vượt biên tìm ý trung nhân bên nước bạn bóng gió. Bố cô là chủ toạ huyện Săn Đan. Khi sang Việt Nam tìm Việt. Trao gửi cho nhau những tình cảm sâu kín nhất. Hỏi thăm mọi nhẽ vẫn không tìm được. Cô vẫn phấp phỏng trong lòng một nỗi đau lớn. Ngoan ngoãn. Dù đã có chứng minh thư. Mọi thứ đã thay đổi rất nhiều. Lúc anh Việt lên xe đến đơn vị “lớn” để chuẩn bị về Việt Nam.
Cô vẫn ngậm ngùi gọi đó là “hành trình chua xót” khi mà cô không được về với quê hương của mình một cách đàng hoàng. Cũng là cô con gái út. Các anh em của cô đều làm việc trong chính quyền nhà nước. Đến tận giờ. Cho dù. Sau nhiều năm cách biệt.
Cô phải vượt qua biên cương theo đường “tiểu ngạch”. Thôn trang nghi kỵ. Ông bà buồn và khổ tâm lắm”. Dẫu biết. Chăn Thon và Việt đưa nhau trở về quê hương Công Pông Thơm “tạ lỗi” với bác mẹ. Cũng nhờ lá thư ấy mà sau nửa tháng trời Việt xuất phát về nước. Nhưng Chăn Thon không có quốc tịch. Hội phụ nữ địa phương. Việt theo chân các chàng lính “viễn chinh” đến nhà bà con xóm thôn chơi.
Thiếu thốn tình cảm với những người cật ruột. Năm đó anh Việt về nước. Khỏi phải nói. Chăn Thon đã đi theo quân tình nguyện Việt Nam vượt rừng về đến vùng biên thuỳ Tây Ninh. Ở lại cơ quan biền biệt không dám về. Người thân của Việt nói ra nói vào. Còn Chăn Thon thì cười xẻn lẻn.
Gia đình Chăn Thon ở Campuchia có thảy 7 anh chị em. Tôi cũng tìm đường sang Việt Nam luôn. Nghèo lắm. Bố của Chăn Thon là chủ tịch huyện Săn Đan (tỉnh Công Pông Thơm).
Khi mái ấm ở Việt Nam đã dần ổn định. Gia đình của Việt và cả bản thân anh đã ngạc nhiên như thế nào khi bắt gặp Chăn Thon ở chính ngôi nhà của mình. Xuất hiện sau hàng năm trời “bặt vô âm tín”. Đôi bên đã hứa hẹn.
5 trai. Đến tận hiện nay. Họ đón nhận cô như đứa con lạc nhà. Hai đứa đi chỉ cách nhau khoảng 10 ngày thôi. Đi tàu ra Vinh.
Gặp gỡ bác mẹ Việt. Đường rừng hẻo lánh. Lần trở về này. Những người hàng xóm của anh Việt vẫn thở vắn than dài và thầm ái mộ Chăn Thon về quãng thời kì cô phải lang thang ăn nhờ ở đậu. Bản thân Chăn Thon vừa làm công việc của một cô giáo măng non. Chăn Thon vẫn đi đúng con đường mà cô đã đi để sang Việt Nam tìm Việt nhưng tâm thế của cô lại hoàn toàn khác.
Mặn mòi. Anh Việt và chị Chăn Thon được chính quyền hỗ trợ đất xây nhà để “an cư lạc nghiệp”. Cả hai đứa cùng khóc rồi anh ấy bảo anh sẽ quay lại”. Đóng quân ở gần nơi Chăn Thon học. Nhưng thầm cảm tạ trời phật đã mang bình an và hạnh phúc đến cho đứa con gái bé bỏng.
Họ biết là đi tìm anh Việt thì mới không đi tìm nữa. Vừa đi học để hoàn thiện chương trình học. Việt hoàn thành nhiệm vụ trở về Việt Nam. Cô là con thứ 4 trong gia đình. Gặp được người chị gái của Việt đang làm thuê nhân ở đó.
Việt trắng trẻo. Biên giới xa ngái mịt mù. Nhắc lại chuyện cũ. Một thời kì ngắn sau. Chăn Thon mới tròn 22 tuổi đầu. Con gái chủ tịch huyện vượt biên tìm người thương Hồi ấy.
Khoảng cách về tiếng nói và văn hóa… tuốt đều không ngăn nổi bước chân của cô gái nhỏ yếu đuối. Quờ quạng hành trình trên của Chăn Thon đã được Việt vẽ đường chỉ lối trong lá thư tay khi hai người thề thốt ước hẹn.
Hỏi thăm vào nhà Việt. Dại dột vì tình ái. Lên tận đơn vị “lớn” để gặp đó. Mẹ của Việt xa lánh và hắt hủi. Khi anh trở về chính là lúc xa vắng của hai người. Chỉ biết chỉ trỏ lắc lắc gật gật để hỏi thăm đường đến nhà Việt. Chăn Thon và Phạm Trọng Việt đã thành vợ chồng và được ở nhờ nhà kho của phòng Lương thực huyện nơi Việt công tác.
Nhưng Việt vẫn hứa hẹn có ngày trở lại. Cuộc sống của họ ngày một khởi sắc và sáng lạn hơn cùng ba đứa con lớn khôn.
Và họ đã mê đắm nhau ngay từ cái nhìn trước hết. Chăn Thon ở nhờ vài hôm rồi lại theo người dẫn đường về xã Kỳ Thịnh. Tôi đã đi theo cái xe ấy. Thề nguyện. Gia đình Chăn Thon vừa mừng vừa giận. Chăn Thon đã chạy theo tiếng gọi của ái tình. Thay vào đó là nỗi nhớ nhà. Đến năm 2006. Đất khách quê người. Chăn Thon cũng rời quê hương Công Pông Thơm sang Việt Nam tìm người yêu.
Trao gửi rồi thề nguyền ước hẹn. Giờ cô nói tiếng Hà Tĩnh sõi lắm: “Anh Việt ở Campuchia 4 năm rưỡi thì chúng tôi quen và yêu nhau đến 3 năm rưỡi”. Còn Chăn Thon dịu dàng. Do vậy. Năm 1987. Đẹp trai. Không làm được hộ chiếu. Rồi sau này hỏi được một người bạn của mình mới biết mình đi Việt Nam rồi. Lần này. Chăn Thon ngậm ngùi kể: “Sau này mới biết.
Dò la. Nhớ lại hồi ấy. Năm 1979 giải phóng. Về đến thủ đô Phnom Pênh rồi đi thêm vài trăm cây số để về đến quê nhà. Việt và Chăn Thon đã yêu nhau. Họ quen nhau từ đó. Anh Việt ngượng ngùng lảng đi làm việc khác. Được mang hai dòng máu Việt Nam - Campuchia nên cao ráo và xinh đẹp như hoa.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét